Najgorsze tłumaczenia polskich kart nie biorą się ze słabej znajomości angielskiego. Biorą się z nadgorliwości: ktoś próbuje przetłumaczyć nazwę, zamiast ją opisać.
Efekt jest taki, że gość zamawia „Hunter's Stew”, kelner nie wie, o co chodzi, a w kuchni nikt nigdy tak na bigos nie mówił. Albo — w wersji skrajnej, którą wciąż widać w polskich kartach — „śledź w oleju” zamienia się w „follow in oil”, bo automat potraktował „śledź” jako tryb rozkazujący.
Poniżej zasada, która eliminuje 90% takich wpadek, i gotowy słownik 70 pozycji z angielskimi opisami do wklejenia w kartę.
Zasada: nazwa zostaje, opis dochodzi
Turysta, który przyjechał do Polski, chce zjeść pierogi — nie „Polish dumplings”. Nazwa dania jest tym, co wskaże palcem, powie kelnerowi i wpisze potem w wyszukiwarkę. Jeśli ją zamienicie, zabieracie mu punkt zaczepienia.
Format, który działa:
Żurek 24 zł
Sour rye soup with white sausage and egg
Nazwa oryginalna w linii dania, jedno zdanie opisu pod spodem, mniejszą czcionką. Opis odpowiada na dwa pytania: co to jest i co jest w środku. Nic więcej.
Trzy grupy, które zostają bez tłumaczenia
- Nazwy dań tradycyjnych — bigos, żurek, pierogi, gołąbki, zrazy, kopytka.
- Nazwy chronione w UE — oscypek, bryndza podhalańska, rogal świętomarciński, andruty kaliskie. Tych nazw nie tłumaczy się w ogóle, bo są prawnie zastrzeżone.
- Nazwy autorskie i marki — „Burger Grubasa”, „Zestaw Szefa”. Zostają, choćby brzmiały dziwnie.
Czego pilnować w opisie
- Wymieńcie składniki, które mogą zaskoczyć: podroby, kaszanka, kwaśne smaki, surowa wołowina, wieprzowina.
- Nie tłumaczcie kaszy jako „porridge” — to angielskie śniadanie na mleku. Kasza gryczana to „buckwheat”, jęczmienna to „pearl barley”.
- „Kotlet” to nie „cutlet” w potocznym angielskim — lepiej „breaded pork chop” albo „patty”, zależnie od dania.
- Uważajcie na „stew”. To słowo opisuje wszystko, co się dusi — samo w sobie nie mówi nic. Działa dopiero z dwoma składnikami obok.
Słownik: 70 polskich dań po angielsku
Pozycje w 7 sekcjach, od zup do napojów. Opis kopiujecie pod nazwę dania — każdy mieści się w jednej linii.
Zupy
| Polska nazwa | Angielski opis pod nazwą |
|---|---|
| Żurek | Sour rye soup with white sausage and egg |
| Barszcz czerwony | Clear beetroot soup, served hot |
| Barszcz z uszkami | Clear beetroot soup with small mushroom dumplings |
| Barszcz biały | Creamy sour wheat soup with sausage |
| Rosół | Clear chicken broth with noodles |
| Krupnik | Barley soup with vegetables and meat broth |
| Flaki | Traditional tripe soup with marjoram |
| Chłodnik | Cold beetroot and buttermilk soup with dill and egg |
| Zupa ogórkowa | Soup with pickled cucumbers, potatoes and cream |
| Zupa pomidorowa | Tomato soup with rice or noodles |
| Kapuśniak | Sauerkraut soup with meat and potatoes |
| Zupa grzybowa | Wild mushroom soup |
| Botwinka | Young beetroot leaf soup with egg |
| Zalewajka | Sour rye soup with potatoes and bacon |
| Zupa koperkowa | Dill soup with potatoes and cream |
Pierogi i kluski
| Polska nazwa | Angielski opis pod nazwą |
|---|---|
| Pierogi ruskie | Dumplings filled with potato and curd cheese, served with fried onion |
| Pierogi z mięsem | Dumplings filled with minced meat |
| Pierogi z kapustą i grzybami | Dumplings filled with sauerkraut and wild mushrooms |
| Pierogi z jagodami | Sweet dumplings filled with blueberries, served with cream |
| Pierogi ze szpinakiem | Dumplings filled with spinach and cheese |
| Kopytka | Soft potato dumplings, similar to gnocchi |
| Kluski śląskie | Round potato dumplings with a dimple, served with gravy |
| Kluski leniwe | Sweet curd cheese dumplings with butter and sugar |
| Pyzy | Large potato dumplings, plain or filled with meat |
| Knedle ze śliwkami | Potato dough dumplings filled with plums |
| Uszka | Small dumplings with mushroom filling, served in beetroot soup |
| Naleśniki z serem | Pancakes filled with sweet curd cheese |
| Krokiety | Rolled pancakes with filling, breaded and fried |
Dania główne
| Polska nazwa | Angielski opis pod nazwą |
|---|---|
| Kotlet schabowy | Breaded pork chop, pan-fried |
| Kotlet de volaille | Chicken breast rolled around butter and herbs, breaded and fried |
| Kotlet mielony | Pan-fried minced pork patty |
| Zrazy wołowe | Rolled beef slices stuffed with pickle, bacon and onion |
| Gołąbki | Cabbage leaves stuffed with meat and rice in tomato sauce |
| Bigos | Slow-cooked sauerkraut with fresh cabbage, several meats and prunes |
| Placki ziemniaczane | Fried potato pancakes, served with sour cream or goulash |
| Golonka | Slow-braised pork knuckle, served with horseradish and mustard |
| Kaczka z jabłkami | Roast duck with apples |
| Karp smażony | Pan-fried carp |
| Pstrąg z pieca | Oven-baked trout |
| Kaszanka | Grilled buckwheat and blood sausage with onion |
| Biała kiełbasa | Boiled or grilled white sausage, not smoked |
| Żeberka | Slow-cooked pork ribs in a sweet and savoury glaze |
| Pieczeń rzymska | Polish-style meatloaf with egg |
| Gulasz | Meat stewed in thick paprika sauce |
| Schab ze śliwką | Roast pork loin stuffed with prunes |
| Udziec z indyka | Roast turkey leg |
| Ryba po grecku | Fried fish under a carrot, celery and tomato topping, served cold |
| Placek po zbójnicku | Large potato pancake topped with meat goulash |
| Sztuka mięsa | Boiled beef served with horseradish sauce |
| Wątróbka drobiowa | Pan-fried chicken liver with onion and apple |
Przystawki i sałatki
| Polska nazwa | Angielski opis pod nazwą |
|---|---|
| Śledź w oleju | Marinated herring in oil with onion |
| Śledź w śmietanie | Marinated herring in sour cream with apple |
| Tatar wołowy | Hand-cut raw beef with egg yolk, onion, pickle and mushrooms |
| Smalec ze skwarkami | Seasoned pork lard spread, served with bread and pickled cucumber |
| Oscypek z żurawiną | Grilled smoked sheep's cheese from the Tatra mountains, with cranberry |
| Galareta z nóżek | Savoury meat aspic, served with vinegar |
| Sałatka jarzynowa | Diced vegetable salad with mayonnaise |
| Surówka z kiszonej kapusty | Sauerkraut salad with carrot, apple and oil |
| Mizeria | Sliced cucumber salad with sour cream and dill |
| Buraczki zasmażane | Warm grated beetroot with butter and a touch of vinegar |
| Ogórki kiszone | Fermented cucumbers, sour and salty, not vinegar-pickled |
| Grzyby marynowane | Marinated wild mushrooms |
| Pasztet | Baked meat pâté, served with pickles |
| Deska serów | Selection of Polish cheeses |
Dodatki
| Polska nazwa | Angielski opis pod nazwą |
|---|---|
| Ziemniaki z koperkiem | Boiled potatoes with butter and dill |
| Kasza gryczana | Roasted buckwheat groats |
| Kasza jęczmienna | Pearl barley |
| Frytki | Chips (French fries) |
| Kluski na parze | Steamed yeast dumplings |
| Kapusta zasmażana | Braised cabbage with a flour and butter roux |
| Chleb ze smalcem | Bread with seasoned pork lard |
Desery
| Polska nazwa | Angielski opis pod nazwą |
|---|---|
| Sernik | Baked cheesecake made with Polish curd cheese |
| Szarlotka | Warm apple pie with a crumbly top |
| Makowiec | Poppy seed roll |
| Pączki | Deep-fried yeast doughnuts filled with rose jam |
| Faworki | Crisp fried ribbons of dough with icing sugar |
| Racuchy | Small yeast pancakes with apple |
| Kompot | Homemade fruit drink, served warm or cold |
| Budyń | Milk pudding |
| Kutia | Wheat, poppy seed and honey dessert, served at Christmas |
Napoje
| Polska nazwa | Angielski opis pod nazwą |
|---|---|
| Kwas chlebowy | Lightly fermented rye bread drink, low alcohol |
| Grzaniec | Mulled wine with spices |
| Nalewka | Homemade fruit liqueur |
| Piwo z sokiem | Beer with a shot of raspberry or ginger syrup |
| Herbata z malinami | Black tea with raspberry syrup |
Pięć wpadek, które widać w polskich kartach
- „Śledź w oleju” → „Follow in oil”. Automat rozpoznał tryb rozkazujący czasownika „śledzić”. Klasyk gatunku.
- „Danie z rusztu” → „Dish from the grate”. Powinno być „from the grill”.
- „Kaczka po staropolsku” → „Duck after Old Polish”. Konstrukcja „po …-sku” prawie zawsze wymaga przepisania, nie tłumaczenia: „Old Polish style duck”.
- „Placki po węgiersku” → „Pancakes in Hungarian”. To samo — „Hungarian style potato pancakes with goulash”.
- Tłumaczenie „bigos” jako „cabbage stew”. Technicznie prawda, praktycznie bezużyteczne: gość nie wie, że to danie z kilku mięs, gotowane wielokrotnie, i nie skojarzy go z tym, o czym czytał w przewodniku.
Gdzie to wpisać, żeby nie zestarzało się za pół roku
Największy problem z takim słownikiem nie polega na jego stworzeniu, tylko na tym, gdzie trzymać opisy. W drukowanej karcie 70 opisów to 70 dodatkowych wierszy — karta rośnie o stronę, druk drożeje o 20–30%, a przy następnej zmianie ceny wszystko składa się od nowa.
W karcie cyfrowej opis jest polem przy daniu i nic nie kosztuje. W WMenu kartę prowadzicie po polsku, a system pokazuje ją gościowi w jego języku; tam, gdzie automat nie wystarczy — czyli dokładnie przy nazwach z tego słownika — wpisujecie własny opis raz i zostaje na stałe.
Szerzej o tym w tekście menu po angielsku w restauracji, a o samej funkcji — na stronie menu w wielu językach.
Najczęstsze pytania
Czy nazwy polskich dań trzeba tłumaczyć?
Nie. Nazwa zostaje w oryginale, a pod nią idzie jedno zdanie opisu po angielsku. Dzięki temu gość wie, co zamawia, i potrafi to nazwać przy kelnerze.
Jak przetłumaczyć „bigos” na angielski?
Nie tłumaczyć. Zostawić „Bigos” i dopisać opis: „Slow-cooked sauerkraut with fresh cabbage, several meats and prunes”. Tłumaczenia typu „Hunter's Stew” brzmią dobrze, ale utrudniają zamówienie.
Czy mogę użyć tłumaczenia automatycznego do opisów?
Do opisów, kategorii i informacji organizacyjnych — tak, pod warunkiem że ktoś to przeczyta po polsku i po angielsku. Do nazw dań tradycyjnych — nie, te ustawcie ręcznie raz.
Jakie nazwy są chronione i nie wolno ich tłumaczyć?
Produkty z unijną ochroną nazwy, m.in. oscypek, bryndza podhalańska, rogal świętomarciński, andruty kaliskie, fasola Piękny Jaś. Nazwa zostaje w oryginale, dodaje się opis.

